تبیین و نقد عقائد اهل‌حق

موضوع:
تبیین و نقد عقائد اهل‌حق
استاد راهنما:
حجت الاسلام حاج آقا حسین حمداللهی زید عزّه
محقّق:
حمزه احمدی
کد آموزشی: ۱۰۴۰۰۹
تاریخ تدوین: بهار ۱۳۹۴
چکیده:
اهل‌حق در لغت به معنای «خاندان درست» است امّا در اصطلاح به کسانی اطلاق می‌شود که به گمان خویش، مرحله شریعت و طریقت را طی کرده و به مرحله حقیقت رسیده باشند. تاریخچه پیدایش اوّلیه این فرقه، بر کسی معلوم نیست امّا از کتاب‌های اهل‌حق می‌توان دریافت که در قرن هفتم هجری قمری شخصی به نام سلطان اسحاق تمام عقاید اهل‌حق را به صورت شعر کُردی جمع‌آوری نمود؛ پس او را می‌توان مؤسس مکاتبه‌ای این فرقه نامید. فرقه اهل‌حق را برخلاف تصور مردم نمی‌توان صوفیّه و علی‌اللّهی نامید بلکه آنان شعبی از غُلاتند که دارای آداب و رسوم و عقاید فراوانی هستند. از جمله مهم‌ترین عقاید اهل‌حق در اصول و فروع دین عبارتند از: اندیشه مظهریت؛ یعنی حلول ذات الهی در انسان کامل از جمله امام علی «علیه‌السلام» و غیره، نظریه دون به دون یا تناسخ؛ یعنی بازگشت به این دنیا بعد از مرگ در قالب جسم دیگر، عدم عصمت پیامبران، نذر و نیاز به جای اعمال عبادی، رفتن به جم‌خانه به جای مسجد، عدم اعتقاد به تولّی و تبرّی، گذاشتن سبیل و غیره می‌باشد.
بسیاری از این عقاید برخلاف نصِّ صریح آیات و روایات است؛ بدون شک اگر شخصی آگاهانه و با توجه عقاید فوق را بپذیرد سبب انکار ضروری دین و خروج حتمی وی از اسلام می‌شود.
کلید واژه:
اهل‌حق، غُلات، دونادون، مظهریت، جم‌خانه، سرسپردن، سبیل؛